Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm

Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm mücadelesi

Klasik liberalizm, kapitalizm ve sanayileşme, 18. yüzyıl ve 19. yüzyıla damgasını vurdu. Kapitalizmin sınır tanımaz ekonomik anlayışı, Avrupa’da insanın değersizleşmesine ve yaşam koşullarının zorlaşmasına neden oldu. Hatta muhafazakar filozoflara göre, Avrupa’da aile yapısının çökmesine neden oldu. Muhafazakar ideoloji, liberalizmi topyekün bir inkar yoluna gitti. Klasik liberalizm ve Sosyal Darwinizm ise sosyal liberalizm akımını reddetti. Sosyal liberalizm nedir? Sosyal Darwinizm nedir? Herbert Spencer ve Sosyal Darwinist yaklaşımı nasıl bir etki yarattı? Herbert Spencer Devlete Karşı Birey kitabıyla müdahaleci devlet anlayışını değerlendirdi.

1875 yılında Almanya’da Kurulan Alman Sosyal Demokrat Parti, liberal politikaların yapısını etkiledi. Avrupa’daki minimal devlet anlayışı, parlamenter yol benimseyen bu Marksist siyasi parti ile büyük bir değişim yaşadı. Sosyalizm ile bir süre sonra bağlarını koparan sosyal demokrasi, sosyal liberalizm anlayışını da tetikledi. Klasik liberalizm, iktisadi özgürlük ve minimal devlet anlayışını esas alırken, sosyal liberalizm özgürlük anlayışında da farklı bir tanımı benimsedi. Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm, 19. yüzyılda büyük bir mücadele verdi. Klasik liberalizm, Sosyal Darwinist bir akımı da içermektedir. Klasik liberalizm, devletin topluma ve ekonomiye müdahale etmemesi gerektiğini savunuyor. 19. yüzyılda kapitalizmin en vahşi yönü Avrupa’da yaşandı. Elbette o dönemde sömürge ülkelerinde yaşanan zulüm, mukayese dahi edilemeyecek kadar korkunçtu. Kapitalizmin işçi sınıfını yaşayamaz hale getirmesi nedeni ile Marksist akımlar, Avrupa’da sosyolojik bir karşılık bulmaya başladı. Kapitalizmin yaşayabilmesi için ortaya çıkan sosyal liberalizm, klasik liberalizm savunucuları tarafından büyük tepki gördü. İngiliz filozof Herbert Spencer Devlete Karşı Birey çalışması ile sosyal liberalizmi gizli sosyalizm olmakla suçladı.

Organik toplum ve milliyetçilik

Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm

Liberal anlayışta sosyal liberalizm yani yeni liberalizm rüzgarları eserken klasik liberaller yeni akıma karşı çıkıyordu. Klasik liberaller, devlet müdahalesi sert bir şekilde eleştiriyor ve reddediyordu. Modern devletlerde ekonomiye devlet müdahalesini gizli sosyalizm olarak nitelendirdiler. Klasik liberaller, Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm arasında bir tercih söz konusu olduğu için Sosyal Darwinist anlayışı savundular. Devlet müdahalesi, bireysel özgürlüğü kısıtlamak olarak algılandı.

Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm

Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm

Sosyal liberalizm, insanların devlete muhtaç bırakıldığı ve tembelleştirildiği bir siyasi yapı olarak görüldü. Devletin müdahalesi ve yardımı sayesinde ayakta kalmayı başaran insanların her geçen gün tembelleşmesinden ve üretimin aksamasından dem vuruldu. Üretim maliyetlerinin artması da sosyal liberalizm anlayışındaki tembel işçi nedeni ile gerçekleştiği tezi üzerinde duruldu. Sosyal liberalizmin işçi sınıfını ahlaken de zayıflatacağı ve toplumu daha da yoksullaşmaya iteceği iddia edildi.

Modern liberalizm ve modern liberalizmin özellikleri

Herbert Spencer Devlete Karşı Birey

Herbert Spencer Devlete Karşı Birey kitabı ile Klasik liberalizmin ilkelerini savundu. Klasik liberalizmin doğasında var olan Sosyal Darwinizm anlayışını vurguladı. 1884 yılında kaleme aldığı kitabında, devletin minimal bir role sahip olması gerektiğini belirtti. Minimal devlet ve birey özgürlüğü ilkelerinin liberalizmin vazgeçilmezi olduğunu hatırlattı. Spencer’ın radikal bir şekilde bireyci tutum sergilemesi sonucunda birçok işçi hakları ve iş koşullarının iyileştirilmesi gibi konular reddettiği gelişmeler oldu. Devlet müdahalesiyle gerçekleştirilmesi istenilen her türlü reformu reddetti.

İngiliz filozof Spencer, ilaç ve gıda standartları, fabrika koşullarının iyileştirilmesi, zorunlu eğitim, sosyal yardım ve sigorta gibi birçok yeniliğe karşı çıktı. Klasik liberalizmin özgürlüğüne uymadığını belirtti. Bu görüşlerinde Sosyal Darwinist yaklaşımı önemli bir rol oynadı.

Faşizmin doktrini ve faşist ideolojinin doğuşu

Sosyal Darwinizm

Sosyal Darwinizme göre, yoksulluğun temelinde yetersizlik yatıyor. Yoksullar yeteneksiz, zayıf, basiretsiz ve tembel oldukları için hayatta kalma mücadelesi içerisinde başarılı olamıyor. Yoksulların durumunu iyileştirmek için devletin müdahale etmesi, hayatın akışına aykırı ve yoksulları daha da tembelleştiren bir hareket olarak görülüyor. Sosyal Darwinizm anlayışına göre, zayıf olanlar hayatta kalma yeteneğine sahip değiller ve müdahale edilmemesi gerekiyor. Bu düşünceye göre, sosyal liberalizm ve devlet müdahalesi, doğa kanunlarına aykırı bir harekettir.

Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm

Sosyal liberalizm ve Sosyal Darwinizm

Minimal devlet, doğa yasalarını kabul etmek olarak görülüyor. Devlet müdahalesi, doğa yasalarının dışına çıkmak olduğu için toplumun yapısı ve sağlığı ile oynamak olarak algılanıyor. Hayatta kalmaya uygun olmayanların hayatta kalması için müdahale edilmesi, hayatta kalmak için yeterli olan başarılı kişilerin yaşam alanını daraltıyor. Bu daralma ise gelişimin önünde büyük bir engel olarak görülüyor. Sosyal Darwinizmin bu anlayışı zaman zaman 20. yüzyılda neo-liberal politikalar içerisinde de görülse de, 21. yüzyılda kabul gören bir politika değil. Sosyal politikaların benimsenmesi nedeni ile, Sosyal Darwinizm referans gösterilmiyor.

Yeni yazılar için Facebook sayfamızı takip ediniz:

Herkes Dergisi Resmi Facebook Sayfası

İlgi çeken yazılar:

Halam Geldi ve Lal Gece

İran’da son şah Muhammed Rıza

Türkiye Cumhuriyeti’nde Yahudiler